Grenzen stellen bij co-ouderschap met een narcistische ex
- Gepost op
Waarom minder grenzen vaak meer rust geven voor jou én je kind
Co-ouderschap met een narcistische ex kan enorm veel energie kosten. Zeker wanneer afspraken regelmatig worden gewijzigd, grenzen worden overschreden of gesprekken steeds opnieuw uitlopen op discussie.
Waarschijnlijk heb je al van alles geprobeerd. Je maakt duidelijke afspraken, probeert rustig te blijven, wilt het netjes en volwassen houden en beweegt mee waar dat kan. Tegelijkertijd wil je ook voor jezelf en je kind opkomen.
En toch loop je steeds weer tegen dezelfde muur.
Afspraken worden niet nagekomen. Woorden worden anders uitgelegd dan jij ze bedoeld hebt. En wanneer jij probeert duidelijk te zijn, krijg je misschien te horen dat jíj moeilijk doet, star bent of problemen veroorzaakt.
Voor je het weet ben je opnieuw aan het uitleggen, verdedigen of proberen de ander te overtuigen.
En precies daar raak je uitgeput.
Het grootste misverstand over grenzen stellen bij co-ouderschap
Veel ouders denken dat grenzen stellen betekent dat ze nóg duidelijker, strenger of consequenter moeten worden.
Maar bij co-ouderschap met een narcistische of sterk manipulerende ex ligt het probleem lang niet altijd bij te weinig grenzen.
Soms stel je juist heel veel grenzen die afhankelijk zijn van iets waar jij nauwelijks invloed op hebt: het gedrag van de ander.
Je spreekt iets af waarvan je eigenlijk al vermoedt dat de ander zich er niet aan zal houden. Je vraagt om gedrag waarvan je keer op keer hebt ervaren dat de ander het niet laat zien. Of je blijft hopen dat wanneer jij het maar duidelijk genoeg uitlegt, de ander uiteindelijk zal begrijpen wat jij bedoelt.
En iedere keer dat dat niet gebeurt, begint dezelfde teleurstelling opnieuw.
Een belangrijke vraag wordt daarom:
Is dit werkelijk een grens, of is het eigenlijk een wens, hoop of verwachting?
Wil je onderzoeken waar jij precies in vastloopt?
👉 Neem vrijblijvend contact op voor directe helderheid.
Waarom niet-helpende grenzen je leegtrekken
Wanneer je een grens stelt waarvan je diep vanbinnen al weet dat deze waarschijnlijk wordt overschreden, ontstaat gemakkelijk een terugkerend patroon.
De ander houdt zich niet aan de afspraak. Jij raakt boos, verdrietig of teleurgesteld. Je probeert opnieuw uit te leggen wat jullie hadden afgesproken of waarom iets belangrijk is. De discussie laait weer op en uiteindelijk blijf jij achter met frustratie, machteloosheid of zelftwijfel.
Niet omdat jij faalt.
Maar omdat je probeert invloed uit te oefenen op iets waar jouw invloed ophoudt.
Meer grenzen betekent daarom niet automatisch meer veiligheid of rust.
Soms betekent het vooral meer strijd, meer teleurstelling en meer energieverlies.
De vraag is dus niet alleen: Waar moet ik een grens stellen?
Maar ook:
Waar stopt mijn verantwoordelijkheid en waar begint die van de ander?
Grenzen stellen bij co-ouderschap: minder is vaak meer
De kern van effectief begrenzen bij ingewikkeld co-ouderschap is wat mij betreft selectiviteit.
Niet iedere irritatie hoeft een grens te worden. Niet iedere wens is een grens. En niet iedere afspraak is het waard om steeds opnieuw strijd over te voeren.
Vraag jezelf eens af:
Draagt deze grens werkelijk bij aan veiligheid, rust of duidelijkheid voor mij of mijn kind?
En vervolgens:
Kan ík iets doen wanneer deze grens wordt overschreden?
Dat laatste is belangrijk. Een grens gaat namelijk niet alleen over wat jij van de ander verwacht, maar vooral over wat jij doet wanneer iets voor jou niet acceptabel is.
Grenzen die wél helpen
- raken aan de veiligheid en het welzijn van je kind;
- beschermen jouw rust en energie;
- zijn praktisch en concreet;
- zijn niet bedoeld om de ander te veranderen;
- kun jij zelf bewaken of handhaven.
Grenzen die je vooral kunnen uitputten
- grenzen die je stelt ‘uit principe’;
- grenzen waarmee je correct gedrag probeert af te dwingen;
- grenzen die alleen werken wanneer je ex meewerkt;
- grenzen die eigenlijk een wens of verwachting zijn;
- grenzen waarover je telkens opnieuw moet onderhandelen.
Hier zit vaak het kantelpunt:
niet harder begrenzen, maar bewuster kiezen.
Verwachtingen bijstellen is geen opgeven
Dit vind ik misschien wel een van de moeilijkste onderdelen van co-ouderschap na een complexe scheiding.
Je wilt graag dat de andere ouder redelijk communiceert, afspraken nakomt, rekening houdt met de kinderen en verantwoordelijkheid neemt voor zijn of haar aandeel.
Dat zijn heel begrijpelijke verwachtingen.
Maar wanneer de praktijk je keer op keer iets anders laat zien, kan vasthouden aan hoe het zou moeten zijn je enorm veel energie kosten.
Je blijft hopen:
Misschien begrijpt hij het deze keer wel.
Misschien lukt het als ik het anders formuleer.
Misschien kunnen we uiteindelijk toch gewoon normaal overleggen.
Verwachtingen bijstellen betekent niet dat je gedrag goedkeurt of alles maar laat gebeuren.
Het betekent dat je stopt met jouw rust afhankelijk maken van gedrag van de ander dat jij niet kunt sturen.
Je kijkt naar wat er daadwerkelijk is, in plaats van naar wat je vindt dat er zou moeten zijn.
En van daaruit bepaal je opnieuw:
Wat is van mij? Wat is van de ander? En waar heb ik wél invloed op?
Je hoeft je grenzen niet eindeloos uit te leggen of te verdedigen
Een grens hoeft niet door de ander begrepen of goedgekeurd te worden voordat het een geldige grens is.
Zeker wanneer je gewend bent om veel verantwoordelijkheid te nemen voor de sfeer of de relatie, kan dat lastig zijn.
Je gaat uitleggen waarom iets niet kan, waarom jij iets nodig hebt of waarom jouw voorstel redelijk is.
Maar daarmee kom je gemakkelijk opnieuw in een discussie terecht.
Probeer communicatie daarom waar mogelijk kort, duidelijk en feitelijk te houden.
Bijvoorbeeld:
‘Dit is wat we hebben afgesproken.’
‘Ik houd vast aan de afspraak.’
‘Dit werkt voor mij niet.’
‘Ik kom hier later op terug.’
Het kan gebeuren dat de ander jouw veranderde houding omschrijft als koud, moeilijk of star.
Dat betekent niet automatisch dat jouw grens verkeerd is.
Het kan ook betekenen dat jij niet meer op dezelfde manier meebeweegt als voorheen.
Hoe minder je je laat meenemen in de dynamiek, hoe meer regie je bij jezelf houdt.
Wil jij zelf de regie leren houden? Neem contact met me op, ik reageer altijd!
Hoe stel je grenzen bij co-ouderschap met een narcistische ex?
1. Bepaal wat voor jou werkelijk belangrijk is
Wat wil je beschermen? Denk aan veiligheid, rust, stabiliteit en duidelijkheid voor je kind en jezelf.
2. Maak onderscheid tussen een grens en een verwachting
Vraag jezelf af: Kan ik deze grens zelf bewaken, of heb ik daarvoor nodig dat mijn ex verandert?
3. Choose your battles
Niet alles hoeft opgelost te worden. Richt je energie op zaken die er werkelijk toe doen.
4. Communiceer zo concreet mogelijk
Niet: ‘Kun je haar wat eerder terugbrengen?’ maar bijvoorbeeld: ‘Ik haal haar om 17.30 uur op.’
5. Reageer niet onmiddellijk vanuit emotie
Een bericht kan je raken. Je hoeft niet meteen te antwoorden. Geef jezelf tijd om te voelen wat er gebeurt en bepaal daarna welke reactie daadwerkelijk nodig is.
6. Houd communicatie waar mogelijk zakelijk en schriftelijk
E-mail of een co-ouderschapsapp kan helpen om communicatie overzichtelijk en feitelijk te houden.
7. Accepteer dat niet alles eerlijk of opgelost hoeft te worden
Soms is rust belangrijker dan gelijk krijgen.
Grenzen stellen zonder je kind ertussen te zetten
Hier wordt het extra belangrijk.
Want een grens tussen jou en je ex is van jullie. Je kind hoeft die grens niet te begrijpen, te verdedigen of over te brengen.
Stel dat je kind thuiskomt en iets vertelt wat bij de andere ouder is gebeurd. Je voelt onmiddellijk boosheid of verdriet opkomen. Misschien wil je vragen gaan stellen of het liefst direct je telefoon pakken om de andere ouder ermee te confronteren.
Heel begrijpelijk.
Maar juist op zo’n moment kun je jezelf eerst een andere vraag stellen:
Wat doet dit met mijn kind?
Kun je luisteren naar wat je kind eigenlijk vertelt en oordeelloos waarnemen wat het met je kind doet, voordat je reageert vanuit wat het verhaal met jóu doet?
Je kunt bijvoorbeeld vragen:
‘Hoe was dat voor jou?’
of:
‘Wat deed dat met jou?’
Daarmee geef je je kind ruimte om zijn of haar eigen ervaring te hebben.
Je hoeft gedrag van de andere ouder niet goed te praten. Soms is het juist belangrijk om gedrag te ondertitelen: woorden geven aan wat er gebeurt, zonder je kind te belasten met jouw oordeel over zijn of haar vader of moeder.
Je hebt niet altijd invloed op hoe de andere ouder communiceert of zich gedraagt.
Je kunt wél de veilige haven zijn waar je kind vrijuit mag vertellen.
Zonder bang te hoeven zijn dat zijn of haar verhaal een nieuwe strijd tussen de ouders veroorzaakt.
Dat is óók begrenzen.
Wat jouw kind leert van jouw manier van begrenzen
Kinderen leren niet alleen van wat je zegt, maar vooral van wat je voorleeft.
Wanneer jij leert om niet overal op te reageren, je eigen emoties serieus te nemen, duidelijk te zijn waar dat nodig is en verantwoordelijkheid bij de ander te laten waar die hoort, laat je je kind iets belangrijks zien.
Je laat zien:
- ik mag voelen wat ik voel;
- ik mag mezelf beschermen;
- ik ben niet verantwoordelijk voor de emoties van een ander;
- duidelijkheid kan veiligheid geven;
- ik hoef niet iedere strijd aan te gaan;
- ik mag vertrouwen op wat ik zelf waarneem.
En misschien wel het belangrijkste:
je kind hoeft niet voor jouw emoties te zorgen.
Ben jij benieuwd hoe ik je kan begeleiden?
👉Neem gerust contact met me op
Rust in ouderschap: wat is van jou en wat mag bij de ander blijven?
Dit is precies waar ik ouders in mijn begeleiding steeds vaker mee zie worstelen.
Niet alleen met de vraag:
Hoe krijg ik mijn ex zover dat…?
Maar vooral:
Hoe zorg ik ervoor dat zijn of haar gedrag míj niet steeds opnieuw uit balans brengt?
Daar ligt een heel andere beweging.
Je aandacht gaat van de ander terug naar jezelf.
Wat gebeurt er in mij? Waarom raakt dit me zo? Waar neem ik verantwoordelijkheid die niet van mij is? Welke grens beschermt mij werkelijk? En wat kan ik leren loslaten?
Dat is ook de beweging die centraal staat binnen mijn Spiegel-Kompas Methode: eerst eerlijk kijken naar wat er in jou gebeurt en vervolgens vanuit jouw eigen waarden en behoeften bewuster leren kiezen.
Doorzie narcisme: begrijp wat er gebeurt én wat het met jou doet
Wanneer je co-ouderschap hebt met iemand met narcistische eigenschappen, kun je veel tijd en energie kwijt zijn aan het begrijpen van de ander.
Waarom doet hij dit? Waarom verdraait zij afspraken? Waarom lukt normaal overleg steeds niet?
Inzicht in narcistische patronen kan enorm helpen. Niet zodat je de ander kunt veranderen, maar zodat je beter gaat herkennen wat er gebeurt en wat het met jou doet.
Tijdens mijn kleinschalige live themaworkshop op locatie – Doorzie narcisme combineren we inzicht in narcisme met de beweging terug naar jezelf.
Je leert gedrag en patronen beter herkennen en ‘ondertitelen’, maar onderzoekt ook wat er bij jóu gebeurt. Waarom word je geraakt? Waar ga je pleasen, uitleggen of jezelf verdedigen? En hoe kun je steeds meer uit die dynamiek stappen?
De live ochtend is inclusief mijn online programma Doorzie narcisme in je relatie, zodat je vooraf al een stevige basis hebt en we tijdens de bijeenkomst echt de verdieping in kunnen.
Soms is inzicht alleen niet genoeg.
Wanneer je merkt dat het contact met je ex je steeds opnieuw uit balans brengt of oude patronen bij jezelf raakt, kan persoonlijke begeleiding helpend zijn. Binnen mijn 1-op-1 coaching kijken we niet alleen naar het gedrag van de ander, maar juist naar wat er bij jou gebeurt en waar jij weer regie kunt nemen.